De max!

Max eind de jaren ’50.

Dit is een foto van Max, het paard van boer Willems, Leon Willems, gehuwd met Clarisse en vader van Pol, Robert, Omer en Mia. Mijn vader nam deze foto met zijn Agfa Isola II, een fototoestel uit 1959. Het paard is er al lang niet meer en ook Leon en Clarisse hebben de voorbije jaren het tijdelijke voor het eeuwige gewisseld. Pol en Robert zijn op hun beurt landbouwers geworden. Omer is aannemer maar dochter Mia is een beetje uit mijn zicht verdwenen.
Mijn kindertijd beleefde ik met mijn ouders en broers in een straat waar iedereen met iedereen te doen had. Je buren waren alles, of toch bijna alles. Als het moest hielpen ze je uit de nood in de keuken, met de was, met snit en naad en met duizend kleine onozeleteiten.
Onze telefoon, er waren er twee in de straat, stond midden in de huiskamer en werd door buren gebruikt om goed en slecht nieuws te melden aan vrienden en familieleden ‘in den verre’. Het blij gelach of dramatisch gesnotter dat daarmee gepaard ging was een deel van ons dagelijks bestaan.
Het leven op boerderij Willems was voor ons de max. We hielden van de kinderarbeid avant la lettre omdat we vooral mochten spelen, de boerderij verkennen en ‘s avonds meezitten aan tafel ons klein mondje open rekkend voor centimeters dikke boterhammen met het broodmes van het zelf gebakken brood gesneden.
Als het mocht van Leon trokken we mee met paard en kar naar het veld. Vooral de oogsttijd was feesttijd.  Met vijf zes mensen naast mekaar en een korte zeis in de hand werden rogge of tarwe gemaaid. Dat was een niet ongevaarlijk jobke. Kinderen werden streng op een afstand gehouden. Het gemaaide stro moest samen gebonden worden en dan in stuiken gezet om te drogen. Het was ‘a hell of a job’ maar Leon of een van de zonen vond tussendoor toch nog de tijd om ons, klein grut, te tonen hoe het moest volgens de regels van de kunst. De stuiken die wij gezet hadden herkende je van ver: te klein, schots en scheef en ze vielen bijna uiteen. En toch… iedereen content, wij amuseerden ons, de volwassenen lachten om onze onhandigheden, hielden een oogje in het zeil en knepen het andere oogje dicht.
Leon stuurde beest en kar behendig over de akkers. De kracht van het boerenpaard boezemde ons toch enig ontzag in en we zagen met open mond hoe mens en dier in perfecte verstandhouding elke klus klaarden. We probeerden tevergeefs de taal tussen man en paard te ontcijferen. Ju…een korte ruk aan de teugel en Max vertrok… jerre jerre jerregem ju… nog een paar korte rukjes aan de teugel… judsom judsom judsom ju! Met deze codetaal werd het beest in alle richtingen over het veld gestuurd. Leon kon het zelfs in achteruit leggen. Dat ging ons petje te boven. (Kan je begrijpen dat ik later Latijn ben gaan studeren?) Soms mochten we het ook eens proberen. Wat we ook zegden, riepen of schreeuwden, Max bleef onverstoord staan.
Het paard moest hard werken, maar Leon had respect voor het dier en voelde perfect aan wanneer iets niet klopte. Soms hingen we achter de kar en lieten ons als waterskiërs door de mulle aarde meetrekken maar de boer zag het paard zwoegen, keek achterom en gooide ons een beetje geërgerd van de kar. Spelen.. geen probleem maar het paard was heilig.
Tijdens de oogst was er in de straat een grote solidariteit met de boerderij. Op dagen dat het stro nog gestuikt op het veld stond en donkere onweerswolken zich samenpakten kwam Leon met paard en kar door de straat gestoven want het stro moest binnen vóór de regen. Iedereen die kon liep mee, jong en oud in een stormprocessie  naar het veld. Met man en macht werd het stro meters hoog op de wagen gestapeld en dan ging het vierklauwens naar de schuur, een race tegen de tijd en… laten we eerlijk zijn, we hebben het vaak gehaald maar ook af en toe jammerlijk het onderspit moeten delven. Dat had je wel in die tijd.  Armand Pien droeg nog de korte broek, hij liet grote patatten en reuzenpompoenen zien op het scherm, maar de weersvoorspellingen waren van ginder achter, niet zo betrouwbaar en dat zorgde wel eens voor paniek.
Voor ik het goed en wel besefte kwam de studie van het Latijn mijn leven binnen geslopen. Humaniora, zo vertelde mr Raes onze leraar, betekent betere mensen worden… was dit een grap? Ik bleef nog even kind, leerde rosa rosa rosae… maar Max bleef nog jaren de max!

Advertisements

One thought on “De max!

  1. Ik zie het zo voor me. Mijn kindertijd was ook demax, maar ik zou er toch graag bijgeweest zijn, bij uw kindertijd. Mijn vader had ook van die boerderijverhalen. Zalig!

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: